Ten paragraf wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi.
Po wyeliminowaniu wskazanych do góry niedoskonałości prosimy nie dopuścić wzornik {{Dopieścić}} z kodu tego artykułu.
Ośrodek KARTA – fundacja, niezależna zrzeszenie pozarządowa (o statusie organizacji pożytku publicznego), stawiająca sobie za zamysł dokumentowanie i popularyzacja najnowszej historii Lokalny a Europy Środkowo-Wschodniej. Istnieje od 1982 (działanie rozpoczęło zaświadczenie “Menu” wydawane w podziemiu w stanie wojennym). Od lipca 2004 ma stan prawny organizacji pożytku publicznego (OPP). środowisko KARTA prowadzi również aktywność wydawniczą (m.in. kwartalnik wiekopomny Karta). środowisko KARTA był inicjatorem utworzenia Domu Spotkań z Historią.
Spis treści
//
Relacja Fundacji
W styczniu 1982 powołano w Warszawie “Kartę” jak podziemną gazetkę publicystyczną. Ukazało się 19 numerów tego wydawnictwa, które po kilku miesiącach przekształciło się w samowystarczalny almanach, prezentujący postawy ludzi szukających wolności w świecie dyktatur.
W październiku 1983 korekta rozpoczęła przygotowywanie serii wywiadów z więźniami politycznymi wychodzącymi na samodzielność. Zapisy z lat 1981-86 ukazały się w książce Polityczni, “Przedświt” 1988.
W lutym 1984 ukazała się w II obiegu przygotowana przez partia “Karty” lektura będąca – pierwszym całościowym obrazem stanu wojennego, spisanym w formie zbiorowego pamiętnika. Za funkcjonowanie w “Karcie” w marcu 1985 aresztowano redaktora naczelnego i przeprowadzono rewizje u redaktorów pisma.
W listopadzie 1989 po trafienie największej rangi vip redakcji wypowiedział się jawnie w “Dzienniku Telewizyjnym”. Uruchomiono również “okienko” Archiwum Wschodniego w jednym z programów historycznych.
W lutym 1990 zarejestrowano oficjalnie Fundację Archiwum Wschodniego natomiast Fundację KARTA, precyzyjnie ze sobą współpracujące.
W lipcu 1990 po trafienie miniony zebrała się korekta “Karty” podziemnej. Podjęto decyzję o zalegalizowaniu pisma, które oficjalnie ukazało się po trafienie wiodący prym w styczniu 1991.
We wrześniu 2005 został przychylny w Warszawie Gniazdko Spotkań z Historią, kto prowadzi działania edukacyjne, projekcje multimedialne a filmowe. W Domu Spotkań z Historią dostępna jest (w czterech językach: polskim, angielskim, niemieckim i rosyjskim) stała kolekcja dzieł sztuki multimedialna “Stary kontynent XX wieku: oblicza totalitaryzmu”, pokazująca urodzenie, kwitnięcie i ruina nazizmu i komunizmu (ze szczególnym akcentem na ich clou – II wojnę światową).
Bieżąca działalność
Archiwum Ośrodka KARTA
Zbiory archiwum Ośrodka KARTA to:
- Archiwum Wschodnie – dzieje ludności polskiej na Kresach Wschodnich II RP natomiast ZSRR po wybuchu II wojny światowej
- Archiwum Opozycji – opór socjalny i opór pod władzy w latach 1944-1989
- Archiwum “Historii Bliskiej” – specyfikacja zebrana z powyżej 6200 prac konkursowych przygotowanych przez coś koło tego 11 000 uczniów szkół ponadgimnazjalnych – opisuje wydarzenia w miejscowościach wszystkich regionów Własny w całym XX w.
- Archiwum Fotografii – nad 170 000 zdjęć z okresu 1890-1990, w tym nad 16 000 zdjęć zdigitalizowanych.
- Archiwum “Historii Mówionej” — zawiera nad 2300 relacji dźwiękowych, nagrywanych w latach 1987–2007,
Kwartalnik dziejowy “Karta”
powstałe w 1982 periodyk historyczne, wydawane przez Fundację Ośrodka KARTA. Od 1991 roku wydano 54 numery.
Oprogramowanie “Opowiadanie Bliska”
program realizowany przez Fundację Ośrodka KARTA i do XI edycji Fundację Batorego. W ramach programu organizowane są konkursy historyczne na rzecz uczniów gimnazjów i szkół średnich.
Uczestnicy w swoich pracach konkursowych w poszczególnych latach prezentują historię swoich rodzin i miejscowości, przeprowadzają ustalenia ze świadkami i rekonstruują lokalne wydarzenia historyczne.
Pierwsza model konkursu została ogłoszona w 1996 roku.
Tematy kolejnych konkursów:
1996/97 „Kraj nad wisłą szarość 1944–56”
1997/98 „Rezydent – władza 1956–1980”
1998/99 „Najważniejsze okoliczność w dziejach mojej społeczności. Świadkowie i świadectwa”
2000/01 „Zatrudnienie w PRL — na rzecz siebie, na rzecz społeczeństwa, na rzecz systemu?”
2001/02 „Zagraniczny wśród swoich. Przejście XX wieku”
2002/03 „Zasoby ludzkie w ruchu — przesiedlenie się, promocja, mineralizacja społeczna 1914–1989”
2003/04 „Mnogi o upamiętnienie przeszłości — pomniki, cmentarze, patroni”
2004/05 „Powszedniość w czasie przełomu 1944—1945″
2005/06 „Życie religijne w czasach PRL — placówka, solidarność, instytucja”
2006/07 „Niepokorni w XX wieku”
2007/08 „Mała kraj lat dziecinnych - w pamięci i świadectwach”
Od 1999 roku współzawodnictwo „Historii Bliskiej” stał się elementem EUSTORY (www.eustory.org) — tworzonej przez Fundację Körbera z Hamburga międzynarodowej sieci niezależnych historycznych konkursów na rzecz młodzieży ze wszystkich części Europy (współcześnie członkowie z 18 krajów), które łączy kwestia uczenia przez przejście, realizowana w prowadzonej przez młodych ludzi samodzielnej pracy badawczej.
W ramach programu “Relacja Bliska” Medium KARTA pospołu z Fundacją Bankową im. Leopolda Kronenberga zrealizowały również teoria “Prywaciarze 1945–89″.
“Prywaciarze 1945–89″ był to współzawodnictwo na świadectwa dokumentujące wszelkie formy przedsiębiorczości — indywidualnej bądź grupowej — jakie w powojennej Polsce zaistniały pomimo ograniczeniom, narzuconym przez układ. Te formy samodzielnego działania często stawały się w Polsce powojennej tożsame z nielegalnością. „Spekulanci”, „cinkciarze”, „badylarze”, „prywaciarze” — to epitety, które wyrażały negatywne podejście do ludzi szukających niezależności gospodarczej. Efektem projektu była kolekcja dzieł sztuki poniżej tym samym tytułem, a plus lektura albumowa zawierająca najciekawsze prace konkursowe natomiast nad setka zdjęć obrazujących “peerelowską” prywatną inicjatywę.
Oprogramowanie “Gawęda Mówiona”
Historia Mówiona to oprogramowanie Ośrodka KARTA powołany do życia w 2003 r.
Rozpoczął go wkład KARTY w międzynarodowym projekcie dokumentacyjnym Mauthausen Survivors Documentation Project (marzec 2002 – maj 2003), w którym nagrywaliśmy zależności biograficzne byłych polskich więźniów niemieckich obozów koncentracyjnych systemu Mauthausen – w sumie 164 nagrania dźwiękowy i video.
Był to ponowne pojawienie się do pierwszych doświadczeń Ośrodka z nagrywaniem świadków historii XX w. W latach 1987-1993, w ramach Archiwum Wschodniego, nagrano ok. 1200 relacji Polaków i obywateli polskich represjonowanych przez ZSRR – głównie deportowanych z Kresów Wschodnich a więźniów łagrów – a również żołnierzy powojennego arkosolium antykomunistycznego.
Zestawienie Represjonowanych
Indeks Represjonowanych – oprogramowanie bystry Ośrodka KARTA (realizowany od 1988 r.), w ramach którego prowadzona jest całościowa imienna specyfikacja losów obywateli polskich prześladowanych w ZSRR w latach 1939-59. Od 2002 r. oprogramowanie realizowany jest poniżej patronatem Instytutu Pamięci Narodowej, niedaleko wsparciu Ministerstwa Nauki i Informatyzacji i Fundacji na obiekt Nauki Polskiej.
Zgromadzone w Ośrodku KARTA ankiety personalne represjonowanych natomiast materiały źródłowe z archiwów polskich i postsowieckich zostały skatalogowane i skomputeryzowane. Racja powstała podstawowa infrastruktura danych “Indeksu Represjonowanych”, która liczy teraz nad 754 tysiące biogramów; w przypadku osób występujących w kilku źródłach dane się powtarzają, a wobec tego zespół dotyczy mniejszej liczby osób. Kongregacja takiego materiału pozwoliło na przyjęcie całościowych badań weryfikacyjnych i statystycznych. W całości zweryfikowane informacje o powyżej 114 900 tysiącach osób opublikowane zostały w piętnastu tomach serii wydawniczej Zestawienie Represjonowanych. Biogramy w tych tomach zawierają podstawowe dane identyfikujące osobę i opisujące formę represji w ZSRR zaś informacje o źródłach archiwalnych, w których jest to (od czasu do czasu wysoko szerzej) zapisane.
Wspólne Obszar – Stary kontynent Wschodnia
Badawczo-opiniotwórczy oprogramowanie Wspólne Obszar – Stary kontynent Wschodnia, polegający na wspólnym dokumentowaniu przeszłości, zapoczątkowany został w 1992 r. na przestrzeni Tygodnia Sumienia w Polsce – spotkania w Warszawie kilku tysięcy Sybiraków z członkami Stowarzyszenia Kronika z Rosji i Ukrainy. Medium od tej pory koordynował działania partnerskie mające na celu udokumentowanie przede wszystkim zaniedbanych poznawczo obszarów wspólnej historii XX wieku. W pracach programu uczestniczą partnerzy m.in. z Rosji, Białorusi, Litwy, Ukrainy, Bułgarii, Pepik i Słowacji.
Przeciwstawienie w PRL
Program badawczo-dokumentacyjny, goniec zapisaniu historii działań środowisk opozycyjnych w Polsce w latach 1945-1989. Podstawowym przedsięwzięciem wydawniczym programu jest teraz “Opór w PRL”. Zasób leksykalny biograficzny 1956-1989, którego trzy pierwsze danie tomy ukazały się w latach 2000-2006.
Portal ogólnoinformacyjny internetowy “Trenować się z historii”
Uczyć się z historii – uruchomiony we wrześniu 2005 komplet naczyń stołowych internetowy gromadzący i publikujący historyczne projekty edukacyjne dotyczące okupacji, doświadczenia totalitaryzmów, ludobójstwa i wysiedleń. Na stronie publikowane są również aktualności związane z edukacją historyczną tudzież dostępne jest arena dyskusyjne na rzecz nauczycieli i uczniów, w szczególności maturzystów chcących w swoich prezentacjach maturalnych zdenerwować ogół problemów historii II wojny światowej.
Bazy danych
Indeks Represjonowanych 1939-59
W bazie danych Internetowego Główny punkt „Indeksu Represjonowanych” znajdują się informacje ze zweryfikowanych i opublikowanych dwudziestu zestawień, a dodatkowo nie opublikowanego coraz zestawienia biogramów osób deportowanych w 1940 roku z obwodu brzeskiego do obwodu archangielskiego (6713 biogramów).
Ponadto w Internetowym Główny punkt wolno wyszperać informacje o osobach z dwóch pierwotnych zestawień – tzw. Listy Ukraińskiej zaś Wykazu spraw prowadzonych przez organa NKWD Zachodniej Ukrainy i Białorusi, będącego wiarygodnym spisem osób, które aresztowano i przeciwnie którym wszczęto badanie na przestrzeni okupacji sowieckiej 1939–41. W sumie dane te opisują koleje wokół 215 tysięcy osób, alias wokół 37% wszystkich represjonowanych.
1. Rozstrzelani w Katyniu
(4410 osób)
2. Rozstrzelani w Charkowie
(3739)
3. Rozstrzelani w Twerze
(6314)
4. Uwięzieni w Borowiczach
(5795)
5. Jeńcy w Griazowcu i Suzdalu
(3640)
6. Aresztowani w rejonie Lwowa i Drohobycza
(5822)
7. Uwięzieni w Stalinogorsku
(6326)
8. Uwięzieni w Donbasie i wobec Saratowem
(4782)
9. Jeńcy zmarli i zaginieni
(1785)
10. Więźniowie łagrów w rejonie Workuty
(4105 – aresztowani 1939–1944)
11. Więźniowie łagrów w rejonie Workuty
(5690 – aresztowani po 4 stycznia 1944)
12. Jeńcy w Juży
(9567)
13. Jeńcy obozu lwowskiego
(12 002)
14. Uwięzieni w Ostaszkowie i Riazaniu
(4307)
15. Aresztowani na „Zachodniej Białorusi”
(4669)
16. Deportowani w obwodziearchangielskim
(9320 – wywiezieni z obwodu białostockiego)
17. Deportowani w obwodzie archangielskim
(8559 – wywiezieni z obwodu baranowickiego i wilejskiego)
18. Deportowani w obwodzie archangielskim
(10 344 – wywiezieni z obwodu lwowskiego)
19. Internowani na Uralu
(3940)
20. Deportowani w obwodzie wołogodzkim
(14 226)
Represjonowani 1981-89
Tworzona w Ośrodku KARTA komputerowa infrastruktura danych o osobach represjonowanych przez władze PRL w latach 1981-89 powstaje w oparciu o żniwa Archiwum Opozycji - ogólnopolskiego siedlisko dokumentacji działań polskiej opozycji antykomunistycznej. W bazie znajdą się docelowo biogramy wszystkich osób prześladowanych z przyczyn politycznych w latach 80. - internowanych, aresztowanych, więzionych, skazanych przez sądy i kolegia. Do chwili obecnej skomputeryzowaliśmy informacje o mniej więcej 10 tysiącach internowanych w stanie wojennym. Ktoś biografia zawiera podstawowe dane personalne, daty represji natomiast, czasem, miejsca internowania.
Baza danych ofiar konfliktu polsko-ukraińskiego w latach 40. XX wieku
Baza danych zawiera 3970 biogramów ofiar konfliktu polsko-ukraińskiego z lat 1942–44 z terenu czterech lud: Chotiaczów, Korytnica, Mikulicze i Werba przedwojennego powiatu włodzimierskiego województwa wołyńskiego. Są to osoby narodowości polskiej (2974 biogramy) i ukraińskiej (964 biogramy) a osoby o innej albo nieustalonej narodowości (32 biogramy).
Podstawę zestawienia stanowią dane pochodzące m.in. z metryka Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciw Narodowi Polskiemu w Lublinie dotyczących zbrodni popełnionych na terenie województwa wołyńskiego w latach 1939–45 przez nacjonalistów ukraińskich, zbiorów Archiwum Wschodniego Ośrodka KARTA, zbiorów Państwowego Archiwum Obwodu Wołyńskiego w Łucku, materiałów zgromadzonych przez ukraińskiego badacza Jarosława Caruka, a i wielu publikacji książkowych.
Katalog zbiorów archiwalnych
Baza danych zbiorów archiwalnych Ośrodka KARTA, w tym:
Archiwum Fotografii
W Archiwum Fotografii Ośrodka KARTA zgromadzonych jest nad 100 tysięcy fotografii (negatywów, diapozytywów, odbitek, albumów fotograficznych) z okresu 1914-1989. Zasób jest stopniowo digitalizowany i opracowywany. W formie elektronicznej dostępnych jest teraz kilkanaście tysięcy zdjęć. W bazie udostępniane są dodatkowo inne żniwa ikonograficzne (plakaty, szkice, projekty, rysunki, karty pocztowe, znaczki, ulotki) w większości wypadków składające się z druków nieoficjalnych, wydawanych przez ugrupowania opozycyjne lub niezależne oficyny wydawnicze w latach 80. Poszczególny partia stanowią oficjalne plakaty propagandowe z lat 1946-1987.
Archiwum konkursów “Historii Bliskiej”
Baza danych Historii Bliskiej zawiera podstawowe informacje o pracach nadesłanych na konkursy historyczne na rzecz młodzieży organizowane od 1996 roku przez środowisko KARTA i Fundację Stefana Batorego. Iks z konkursów stanowi odrębną, zamkniętą zespół. Ich tematem jest bajka najnowsza (XX stulecie) ze szczególnym uwzględnieniem relacji bezpośrednich świadków opisywanych zdarzeń.
Wystawy
Fundacja Ośrodka KARTA była organizatorem następujących wystaw:
Fenomen Solidarności
Wystawa Niezwykłość „Solidarności” przedstawia najważniejsze wydarzenia z lat 1980–1989 — zryw ruchu „Solidarności”, publiczny przystąpienie społeczeństwa polskiego do nowych związków zawodowych, związki między „S” a władzą komunistyczną, ofensywa władzy na krzątanina socjalny, obniżka systemu komunistycznego w Polsce i w Europie Wschodniej.
Polacy – Czesi – Słowacy: spotkania przy komunizmem
Wystawa Polacy – Czesi – Słowacy: spotkania poniżej komunizmem, prezentowana w styczniu 2005 w Czeskim Ognisko w Warszawie. To druga wystawa (po wystawie polsko-węgierskiej) przygotowana przez Medium KARTA na zarządzenie Urzędu Miasta st. Warszawy, poświęcona historii relacji wzajemnych społeczeństw Grupy Wyszehradzkiej w epoce komunizmu. Na ekspozycję składa się dwadzieścia plansz zdjęciowo- tekstowych, ukazujących wybrane epizody ze spotkań Czechów, Słowaków i Polaków od roku 1956 do wybuchu Aksamitnej Rewolucji w roku 1989.
Polacy – Węgrzy: spotkania wobec komunizmem
Wystawa Polacy – Węgrzy: spotkania przy komunizmem, została przygotowana przez środowisko KARTA we współpracy z Urzędem Miasta st. Warszawy. W składniki ekspozycji wchodzi dwadzieścia plansz tekstowo-zdjęciowych będących zbliżeniami najważniejszych spotkań w historii dwóch narodów na przestrzeni lat 1956–89.
Czas imperium
Wystawa fotografii Tomasza Kiznego wykonanych na Syberii, Kołymie, Workucie, Wyspach Sołowieckich, Kanale Białomorskim - skonfrontowanych ze zdjęciami dokumentalnymi odnalezionymi w sowieckich archiwach tudzież w prywatnych albumach byłych więźniów Gułagu i wśród rodzinnych pamiątek funkcjonariuszy Systemu.
Solidarność 1980. 18 dni, które wstrząsnęły światem
Wystawa pokazuje 18 dni strajku w Stoczni Gdańskiej - od wybuchu protestu 14 sierpnia po podpisanie porozumień 31 sierpnia 1980. Zrealizowana w 5 wersjach językowych (angielska, niemiecka, francuska, rosyjska i hiszpańska), prezentowana w sieci polskich placówek kulturalnych i dyplomatycznych na całym świecie
Odrzucając nabieranie. Z historii oporu i opozycji antytotalitarnej w XX wieku
Wystawa opowiada o wybranych ludziach i środowiskach występujących przeciw XX-wiecznym systemom totalitarnym - nazizmowi i komunizmowi - w obronie praw człowieka. Pokazuje indywidualną drogę do opozycji, generowanie się alternatywnych pod systemu środowisk, formy opozycyjnego działania i kontaktów między opozycjami w różnych krajach. Stała wystawa, w języku polskim i niemieckim, prezentowana w pałacu w Krzyżowej k/Świdnicy. Wyraźnie: 24 czerwca 1998 w Krzyżowej.
Niezależna Filia Fotograficzna Dementi
Wystawa prezentuje powyżej 70 fotografii, wykonanych przez fotoreporterów Niezależnej Agencji Fotograficznej “zdementowanie” w latach 1982-1991, ukazujących lata stanu wojennego i trwanie upadku systemu komunistycznego w Polsce, Czechosłowacji, Rumunii, NRD, na Litwie tudzież Łotwie. Wprost: 13 grudnia 1997, Muzeum Miejskie we Wrocławiu.
Planeta Kołyma
Wystawa prezentuje zdjęcia archiwalne, wydobyte z archiwów b.ZSRR, przedstawiające pracę więźniów w kopalniach i obozach kołymskich. Drugim nurtem wystawy są współczesne fotogramy autorstwa Tomasza Kiznego, wykonane w 1995 roku w czasie jego wyprawy na Kołymę. Bez owijania w bawełnę: kwiecień 1996, Instytut Nasz w Düsseldorfie.
Bramy Wolności. Od Solidarności do zjednoczenia Niemiec
Wystawa pokazuje wydarzenia społeczno-polityczne lat 1980-89 w Polsce natomiast wystąpienia społeczeństw innych krajów - Węgier, republik bałtyckich, NRD, Czechosłowacji, Rumunii - w 1989-90 roku. Druga część wystawy jest opowieścią o polskiej opozycji demokratycznej i przedstawia czas lat 1976-89: rodzenie się zorganizowanej opozycji, pluralizm jej form aktywności. Pinakoteka zaledwie w wersji niemieckojęzycznej. Szczerze: 10 listopada 1999 w Berlinie.
Koniec Jałty
Wystawa ukazuje rolę polskiego społeczeństwa w zmianach politycznych, które doprowadziły do upadku komunizmu i narodzin nowych demokracji, a w rezultacie uruchomienia skutecznego procesu jednoczenia się Europy. Równoległym tematem wystawy jest podpora Zachodu na rzecz Polaków w stanie wojennym. Pokazuje różne formy tej pomocy i jest jednocześnie symbolicznym podziękowaniem za nią. Na skutek poparciu Zachodu Lechistan nie była osamotniona w swojej walce o „rozwiązanie z Jałty”. Pinakoteka była prezentowana w warszawskim Pałacu Kultury (hall główny i hall im. Kisielewskiego) od 30 kwietnia 2004 (w dzień poprzedni wstąpienia Własny do Unii Europejskiej) do 16 maja 2004.
Dni Solidarności
Wystawa plenerowa ukazująca, dwadzieścia cztery godziny po dniu, najważniejsze wydarzenia Sierpnia 1980 i strajków na Wybrzeżu, które doprowadziły do powstania niezależnych związków zawodowych. Kawa na ławę: 31 sierpnia 2000, podworzec Zamku Królewskiego w Warszawie. Współcześnie wystawę wolno obserwować na terenie Stoczni Gdańskiej.
Prywaciarze 1945-89
Stragany, kramy i sklepiki; jarmarki, bazary i targi; rzemieślnicy i rękodzielnicy; punkty usługowe; policja z przeciwnej strony „pasożytom” — galeria o tyle o ile pięćdziesięciu fotografii, pierwsza próba pokazania zjawiska „prywatnej inicjatywy” i różnych form przedsiębiorczości, jakie w Polsce powojennej zaistniały nie zważając na ograniczeniom narzuconym przez układ. Jawnie: 19 marca 2001 w Domu Związku Rzemiosła Polskiego w Warszawie.
Nagrody
- 1990 “Odszkodowanie Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich” na rzecz pisma „Repertuar” za „nową formułę pisania o historii najnowszej”,
- 2000 “Praca dyplomowa ministra spraw zagranicznych RP” na rzecz Ośrodka KARTA za zasługi na rzecz promocji Lokalny w świecie”,
- 2001 “Odznaczenie św. Jerzego od „Tygodnika Powszechnego”” na rzecz Zbigniewa Gluzy, szefa KARTY, za „walkę z niepamięcią”,
- 2002 “Odszkodowanie „Rzeczpospolitej” im. Jerzego Giedroycia” na rzecz Zbigniewa Gluzy i Ośrodka KARTA za „funkcjonowanie w opinia polskiej racji stanu”,
- 2002 “Główna rekompensata w konkursie „Pro Publico Bono”” na rzecz Ośrodka KARTA — jak najlepszej inicjatywy obywatelskiej w skali ogólnopolskiej.
- 2005 “Zadośćuczynienie Urzędu ds. Kombatantów i Osób represjonowanych” na rzecz “Karty” za “konsekwentne próba do odsłaniania prawdy historycznej”
- 2006 “Doroczna Odszkodowanie Fundacji Władysława i Nelli Turzańskich” (Toronto) na rzecz “Karty” w dziedzinie kultury na rzecz Ośrodka KARTA
Przypisy
- ↑ Rejestr Represjonowanych. Główny punkt informacji o obywatelach polskich represjonowanych w ZSRR 1939 - 59 (własny). .
- ↑ Kontakt danych ofiar konfliktu polsko-ukraińskiego w latach 40. XX wieku (krajowy). .
Zobacz też
Linki zewnętrzne
- Fundacja Ośrodka KARTA (pl)
- Uczyć-się-z-historii
